رویداد #۳: آغاز طراحی صنعتی در ایران، با یادی از وازگن میناسیان (فیلیپو)
طراحی صنعتی در ایران از سال ۱۳۴۸ شمسی و از دانشگاه تهران به جامعهٔ ایرانی معرفی شده است. از آن زمان تا به امروز، بیش از نیم قرن میگذرد و حالا در آغاز دههٔ ششم، فرصتی است تا نگاهی بیندازیم به تأسیس این رشته و همینطور مسیری که در سالهای طلایی اقتصاد ایران طی کرده […]
دربارهٔ طراحی و مسئولیت اخلاقی طراح
مصطفی ملکیان، فیلسوفِ اخلاق و اندیشهورز معاصر، سال گذشته در نشستی با عنوان «دیزاینشناسی» برای نخستین بار دربارهٔ طراحی سخنرانی کرد و از منظر فلسفهٔ اخلاق به این مهم پرداخت. نشستی که بهقدرِ اهمیتش قدر ندید و درعینحال فراتر از انتظار مخاطبان و حتی خود ملکیان رفت؛ چراکه این اندیشمند حوزهٔ اخلاق خاستگاهی از فلسفه […]
راهبردی برای طراحی در ایران
جامعهٔ ایران امروز در آستانهٔ بازتعریف جایگاه خود در جهان ایستاده است. با نگاهی به شکستها و پیروزیهای گذشته، در جستوجوی راهی برای آیندهای بهتر است. تردیدی نیست که طراحی نقشی تعیینکننده در شکلدادن به آیندهٔ ایران دارد؛ از بهبود کیفیت محیط زندگی و کارآمدتر کردن خدمات عمومی گرفته تا توانمندسازی اقتصاد ملی از طریق رقابتپذیر ساختن محصولات ایرانی در بازارهای جهانی؛ و از ارتقای کاربردپذیری و دسترسی برابر به سامانهها و فضاها برای همهٔ شهروندان، تا بازترسیم هویت ایران در جهان بهگونهای که شایستهٔ آن باشد.
برای آنکه طراحی بتواند نقش خود را بهبهترین شکل در آیندهٔ ایران ایفا کند، تدوین راهبردی ملی برای طراحی در ایران ضرورتی انکارناپذیر است. در بسیاری از کشورهای پیشرو در عرصهٔ توسعه، چنین راهبردی وجود دارد و ایران نیز از آن بینیاز نیست. بهعنوان نمونه، شورای طراحی بریتانیا توسط وینستون چرچیل پس از جنگ جهانی دوم تأسیس شد تا رقابتپذیری محصولات بریتانیایی را در دورهٔ بازیابی اقتصادی پس از جنگ افزایش دهد. ریچارد نیکسون، رئیسجمهور آمریکا، در دههٔ ۷۰ میلادی فرمانی صادر کرد تا طراحی بناها و مطبوعاتِ رسمی و دولتی در سراسر ایالات متحده با الگویی پیوسته زیباسازی شود. همچنین دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۵ فرمانی اجرایی صادر کرد که بهموجب آن استودیوی ملی طراحی برای طراحی یکپارچهٔ سامانههای دیجیتال عمومی و دولتی آمریکا تأسیس شود.
این سند، پیشنهادی اولیه از سوی جامعهٔ پژوهش طراحی «زاین» برای راهبردی ملی برای طراحی در ایران است؛ پیشنهادی که میتواند سرآغازی برای اندیشیدن جامعهٔ طراحی ایران به تدوین راهبردی جامع در بهرهگیری از طراحی برای ترسیم آیندهای بهتر برای ایران باشد.
رویداد پانزدهم: گفتوگویی دربارۀ طراحی، توسعه و مشارکت
در این رویداد نگاهی داریم به اندیشههای جمشید قراچهداغی؛ متفکری که طراحی را نه صرفاً خلق فرم و محصول، بلکه فرایندی برای شکلدادن به آینده، توزیع حق انتخاب، و ایجاد امکان مشارکت واقعی در سیستمهای اجتماعی میدانست. گفتوگو حول مفاهیمی چون تفکر سیستمی، طراحی تعاملی (Interactive Design)، مشارکت، پیچیدگی، و نقش زیباییشناسی در معماری جامعه […]
ضرورت اقتباس در مسیر حل مسئله
حل مسئله یکی از عناصر اساسی در بسیاری از فعالیتهای حرفهای، بهویژه در حوزه طراحی، محسوب میشود. طراحان در جریان آفرینش محصولات، خدمات و تجربههای گوناگون، همواره با مسائل پیچیده و متغیری روبهرو هستند که نیازمند تصمیمگیریهای خلاقانه و آگاهانه است. در این مسیر، اقتباس بهعنوان یک رویکرد مؤثر، نقشی کلیدی در هدایت فرآیند حل […]
رویداد چهاردهم: نقدِ هفته دیزاین تهران
ادعای گزافی نیست اگر بگوییم هفته دیزاین تهران بزرگترین رویداد دیزاین در ایران ظرف بیش از پنج دهه ای بوده است که دیزاین در ایران رسمیت یافته است. رویدادی که به سرعت فراگیر شد و به عرصه عمومی راه یافت. چهاردهمین گفت و گوی زاین،این بار به نقد هفته دیزاین تهران می پردازد و از […]
مهندسی آینده: تصویری از آموزش مهندسی در سال 2035
مقدمه چهار دانشگاه برتر فناوری هلند(دلفت، آیندهوون، توئنته و واگنینگن)برای واکاوری آینده آموزش مهندسی دور هم جمع شدندو گزارشی مشترک تهیه کردهاند. آنها با توجه به تغییرات سریع دنیای مهندسی امروز از دسترسی بیسابقه به اطلاعات گرفته تا همکاریهای چابک و تحولهای پیاپی در حوزههایی مثل انرژی و حملونقل میخواستند بفهمند مهندسان آینده باید چه […]
مبانی آموزش دیزاین
برداشت از کتاب/ رساله تثبیت فرآیند طراحی: چارچوبی برای آشکارسازی طرز تفکر طراحانه در آموزش طراحی معماری نویسنده:الیز فان دورن(مدرس معماری دانشگاه دلفت) مقدمه آموزش دیزاین همواره مبحثی مبهم بوده است. فان دورن با مشاهدهی شیوهی سنتی آموزش طراحی در استودیوهای معماری، به این نتیجه رسید که تمرکز اصلی در آموزش بر فرآیند طراحی نیست […]
طراحان تنها، فصل اول، قسمت پنجم، گفتگو با مهران هاشمی
https://youtu.be/039coCthcUA?si=wIKDRQYF_kRxcGiv
چیندوگو: نه همیشه مفید نه همیشه بدردنخور!
برگرفته از کتاب: 101 اختراع بیفایده ژاپنی: هنر چیندوگو و جعبه بزرگ بنتو از اختراعات بیهوده ژاپنی. مقدمه در مسیر دیزاین، معمولاً طراحان با دستیابی به فرمهای زیبا و یا کارکردهایی جذاب در پی رفع مشکلاند. اما تابهحال فکر کردهاید که شاید مسیر فکری طراحی میتواند طی کند میتواند بجای پیروی از این مسیرهای سختگیرانه […]
ناسازهی پولانیی در دیزاین: ضرورت درک دانشِ ضمنی در فرآیندِ خلاق
بهعنوانِ یک طراح، بسیار پیش آمده است، دربارهیِ طرحِمان توضیح دهیم، اما چراییِ بخشهایی از آن یا قابلِ شرح نبوده یا توجیهی برای آن نداریم، ما میدانیم کار درست را انجام دادهایم اما دلیل آن را نمیتوانیم به کلام یا نوشته درآوریم. این مطالعه به بررسی مفهوم «ناسازهی پولانیی » (Polanyi’s Paradox) و کاربردهای حیاتی آن […]
دیزاین صنعتی چیست؟ دیزاینر صنعتی کیست؟
مازیار رضایی و نگین یشمی باید به چیزی دل بست تا بتوان خلق کرد و برای دل بستن هم باید دانست.عباس کیارستمی این مقاله پیشتر در شماره نخست دوره جدید نشریه نشان منتشر شده است. در پاسخ به دو پرسش «دیزاین صنعتی چیست؟ دیزاینر صنعتی کیست؟» بهتر است نخست کوشش کنیم تا به توصیفی برسیم […]